Belangrijke feiten over buikvlieskanker

Kanker van het buikvlies of buikvlieskanker wordt in de medische wereld vaak “peritonitis carcinomatosa” genoemd. Maar er zijn ook veel andere benamingen zoals: mesothelioom, pseudomyxoma peritonei, PMP of peritoneale metastasen.

Buikvlieskanker werd altijd als een zeer zeldzame ziekte beschouwd, maar dat blijkt niet zo te zijn. Buikvlieskanker is onder te verdelen in verschillende soorten. Zo is er een variant die uitgaat van het buikvlies zelf. Deze vorm van kanker wordt ook wel “mesothelioom van de buikholte” genoemd en is in Nederland heel erg zeldzaam. Ook Pseudomyxoma Peritonei, oftewel PMP is een zeldzame vorm van buikvlieskanker, maar dit komt al wat vaker voor. De oorzaak is meestal in een tumor van de de blinde darm (“appendix”) gelegen. Doordat de buikholte zich bij dit ziektebeeld helemaal kan vullen met slijm wordt deze aandoening ook wel “slijmbuik” (in het engels: “jelly belly”) genoemd.

Veruit de meest voorkomende vorm van buikvlieskanker wordt veroorzaakt door uitzaaiingen vanuit kwaadaardige tumoren (kanker) vanuit een andere plaats in het lichaam. De kankercellen verplaatsen zich dan van de tumor naar het buikvlies en groeien daar uit tot nieuwe tumoren die meestal klein zijn. Soms ontstaan er wel honderden of zelfs duizenden van deze nieuwe tumortjes in het buikvlies.

De meest voorkomende kankersoorten die uitzaaiingen naar het buikvlies veroorzaken zijn dikke darmkanker, maagkanker of – bij vrouwelijke patiënten – kanker van de eierstokken. Deze vorm van buikvlieskanker (uitzaaiingen) blijkt helemaal niet zeldzaam te zijn maar juist heel veel voor te komen. Jaarlijks wordt er wereldwijd bij honderdduizenden patiënten buikvlieskanker gediagnostiseerd.

1:1 miljoen

Zeldzame varianten

Het mesotheliooom en pseudomyxoma peritonei (PMP) zijn zeldzame soorten buikvlieskanker. Deze ziektes worden bij 1 tot 2 op de miljoen mensen per jaar ontdekt.

10 - 30%

Veel voorkomende oorzaken van buikvlies kanker

Buikvieskanker ten gevolge van dikke darmkanker komt juist vaak voor: tenminste 10% van alle patienten met dikke darmkanker wordt tijdens het ziektebeeld met uitzaaiingen naar het buikvlies geconfronteerd. Bij maagkanker is dat percentage zelfs nog veel hoger: maar liefst 30% van deze patiënten kan te maken krijgen met uitzaaiingen naar het buikvlies.

6 weken

Levensverwachting: 6 weken – 6 maanden

Zonder behandeling is de gemiddelde overleving van patiënten met buikvlieskanker over het algemeen erg kort. Bij patiënten met buikvlieskanker ten gevolge van alvleesklierkanker gemiddeld zelfs maar 6 weken! Voor patiënten met buikvlieskanker ten gevolge van darmkanker is dat gemiddeld 6 maanden. Gelukkig kan de gemiddelde overleving aanzienlijk verlengd worden als er een goede behandeling kan worden gegeven.

Wat is buikvlieskanker?

Alle organen in de buikholte - zoals onder andere de maag en de darm – als ook de buikwand zelf worden bedekt met een dunne laag van cellen. Deze cellaag heet “het buikvlies”. Helaas kunnen er in het buikvlies kankercellen voorkomen. Deze aandoening heet in de volksmond "buikvlieskanker" maar er zijn veel synoniemen voor.

Lees meer over buikvlieskanker

Hoe vaak komt buikvlieskanker voor?

Buikvlieskanker blijkt erg moeilijk te diagnosticeren, vooral omdat het meestal niet ontdekt kan worden door middel van röntgenonderzoek. Daarom is de mate van vóórkomen van buikvlieskanker (dit wordt ook wel de “incidentie” genoemd) lange tijd onderschat en werd buikvlieskanker beschouwd als een erg zeldzame ziekte.

Lees meer over het voorkomen van buikvlieskanker

Symptomen

In het eerste stadium van de ziekte veroorzaakt buikvlieskanker over het algemeen geen of weinig symptomen. Vaak wordt buikvlieskanker zelfs als een volledige verrassing ontdekt, bijvoorbeeld tijdens een operatie voor een kankergezwel.

Lees meer over de symptomen bij buikvlieskanker

Diagnostiek

Buikvlieskanker is meestal erg moeilijk te ontdekken ("diagnostiseren"). Meestal wordt het zelfs per toeval ontdekt tijdens een operatie of als een patiënt onderzocht wordt wegens vage symptomen. Er is helaas geen specifiek onderzoek voor het diagnostiseren van buikvlieskanker. Meestal is een combinatie van onderzoeken nodig.

Lees meer over de diagnostiek van buikvlieskanker

Behandelingsmogelijkheden

Nog niet zo heel lang geleden was er geen enkele zinvolle behandeling voor patiënten met buikvlieskanker. De gemiddelde overleving was destijds enkele weken tot maximaal enkele maanden na de diagnose, afhankelijk van de uitgebreidheid van de ziekte en de oorsprong van de buikvlieskanker. Gelukkig is dat nu aan het veranderen.

Lees meer over de behandelingsmogelijkheden van buikvlieskanker